استان مازندران در لايحه بودجه 1388
مرتضي شكوهيكارشناس ارشد مركز پژوهشهاي مجلس شوراي اسلامي
يكي از مؤلفه هاي اصلي توسعه وضعيت بودجه است كه در اين گزارش به مطالعه تطبيقي برخي از شاخص هاي لايحه بودجه1388 در سطح كل كشور و سه استان همجوار گيلان، مازندران و گلستان (ناحيه خزري) پرداخته مي شود تا بتوانيم تصوير روشني از وضعيت استان مازندران نسبت به استان هاي همجوار در اين لايحه داشته باشيم.
جدول شماره يك: وضعيت بودجه استان مازندران نسبت به كل كشور و استان هاي گيلان و گلستان در لايحه بودجه سال 1388
ارقام به ميليون ريال
|
|
جمعيت |
درآمد استاني |
هزينه هاي جاري |
تملك داراييهاي سرمايه اي |
جمع كل اعتبارات(بودجه) استاني |
| كل كشور | 70,495,782 | 116,736,625 | 26,734,675 | 87,634,858 | 114,369,533 |
| مازندران | 2,922,432 | 2,576,378 | 1,301,246 | 2,429,967 | 3,731,213 |
| گلستان | 1,617,087 | 861,718 | 769,471 | 2,210,270 | 2,979,741 |
| گيلان | 2,404,861 | 2,093,397 | 1,205,541 | 2,798,182 | 4,003,723 |
جدول فوق نمايي كلي از جمعيت، درآمد استاني، هزينه هاي جاري، تملك داراييهاي سرمايهاي و جمع كل اعتبارات(بودجه)استاني است كه استان مازندران را در كنار اعتبارات كل كشور و نيز دو استان همجوار و همسنخ از بعد جغرافيايي و فرهنگي به نمايش ميگذارد. اين ترسيم تلاش دارد تا قياسي از تامين اعتبارات در اين منطقه فراهم آورد. در ذيل به صورت جزئيتري هر يك از ستونها مورد بررسي قرار خواهد گرفت.
نمودار فوق نيز كه بر اساس جدول شماره يك فراهم آمده، گوياي وضعيت شاخصهاي بودجهاي مربوط به استان مازندران در مقايسه با كل كشور و دو استان همجوار(گيلان و گلستان) را نشان ميدهد.
1-مجموع اعتبارات استاني:
جدول شماره دو: سرانه اعتبارات استاني
ارقام به ميليون ريال
| جمعيت | جمع كل اعتبارات استاني(بودجه) | سرانه هر نفر | |
| كل كشور | 70,495,782 | 114,369,533 | 1.62 |
| مازندران | 2,922,432 | 3,731,213 | 1.28 |
| گلستان | 1,617,087 | 2,979,741 | 1.84 |
| گيلان | 2,404,861 | 4,003,723 | 1.66 |
با توجه به جدول فوق سرانه ملي اعتبارات استاني 1.62 ميليون ريال است و استان مازندران با سرانه 1.28 ميليون ريال نسبت به دو استان گيلان و گلستان در پايين ترين سطح قرار دارد. اين در حاليست كه استان تازه تاسيس گلستان با 1.84 ميليون ريال در بالاترين ميزان حتي نسبت به سرانه كل كشور قرار گرفته است. به عبارت ديگردر لايحه بودجه سال 1388سهم اعتبارات استاني براي استان مازندران 76 درصد، استان گيلان 102 درصد و استان گلستان 113.5 درصد نسبت به سرانه ملي در نظر گرفته شده است. نكته قابل توجه آن است كه سرانه اعتبارات استاني براي استان مازندران 26 درصد كمتر از استان گيلان و37.5 درصد كمتر از استان گلستان ميباشد.
۲-تملك داراييهاي سرمايهاي:
جدول شماره سه: سرانه تملك دارايي ها ي سرمايه اي
ارقام به ميليون ريال
| جمعيت | تملك داراييهاي سرمايه اي | سرانه هر نفر | |
| كل كشور | 70,495,782 | 87,634,858 | 1.24 |
| مازندران | 2,922,432 | 2,429,967 | 0.83 |
| گلستان | 1,617,087 | 2,210,270 | 1.37 |
| گيلان | 2,404,861 | 2,798,182 | 1.16 |
بر اساس جدول شماره سه مبلغ سرانه تملك دارايي هاي سرمايه اي در استان مازندران هم از سرانه ملي و هم از دو استان گيلان و گلستان كمتر مي باشد به عبارت ديگرسرانه تملك دارايي هاي سرمايهاي دراستان مازندران 33 درصد از سرانه ملي و 43 درصد از سرانه استان گيلان و 26.5 درصد از سرانه استان گلستان كمتر مي باشد.
3-هزينه هاي جاري:
.جدول شماره چهار: سرانه هزينه هاي جاري
ارقام به ميليون ريال
|
جمعيت |
هزينه هاي جاري |
سرانه هر نفر | |
| كل كشور | 70,495,782 | 26,734,675 | 0.38 |
| مازندران | 2,922,432 | 1,301,246 | 0.45 |
| گلستان | 1,617,087 | 769,471 | 0.48 |
| گيلان | 2,404,861 | 1,205,541 | 0.50 |
در ميان شاخص هاي بودجه اي بيان شده، سهم استان مازندران، تنها در شاخص هزينههاي جاري بيش از سرانه ملي مي باشد. با اين حال در مقايسه با دو استان گيلان و گلستان در سطح پايين تري قرار دارد، به عبارت ديگر سرانه هزينه جاري استان مازندران نسبت به سرانه ملي 118 درصد، استان گلستان 126 درصد و استان گيلان 131.5 درصد در لايحه بودجه سال 1388 در نظر گرفته شده است.
4-جمعبندي:
در پايان بايد گفت اگرچه استان مازندران در ميان استانهاي مذكور بالاترين درآمد استاني را دارد، اما چنانكه در سطور بالا بيان شد، در اعتباراتي (هزينهاي و تملك دارايي سرمايهاي) كه بر اساس لايحه بودجه 1388، به اين استان اختصاص يافته، در پايين ترين سطح قرار دارد. اين امر نيازمند توجه مسوولين و نمايندگان استان است تا با اتخاذ راهكارهاي مناسب اين ضعف را برطرف و چالشهاي آينده را مرتفع نمايند.

